Inattentional Blindness

We kijken, maar zien niet altijd.  In het verkeer, in de stad, in ons eigen leven.  Mijn werk gaat over die momenten - waar aandacht wegvalt en kwetsbaarheid zichtbaar wordt.

Waarom appen in het verkeer zo gevaarlijk is

Uit onderzoek blijkt dat smartphonegebruik drie soorten afleiding tegelijk veroorzaakt:

* Cognitieve afleiding: je aandacht is bij het bericht, niet bij het verkeer.          * Visuele afleiding: je ogen gaan naar het scherm in plaats van naar de weg.     * Fysieke afleiding: één hand is van het stuur of van het fietsstuur.

Deze combinatie maakt dat bestuurders trager reageren, meer slingeren, gevaarlijke situaties later opmerken en minder goed kijken.  Volgens onderzoek is de kans op een ongeval 3,5 keer groter wanneer iemand een telefoon vasthoudt tijdens het rijden.

De cijfers in Nederland

De handhaving laat zien hoe groot het probleem is:  * In 2025 werden Bijna 250.000 boetes uitgedeeld voor appen of bellen achter het stuur - een enorme stijging ten opzichte van het jaar ervoor. (NOS.nl)  * Ook fietsers kregen veel meer boetes voor telefoongebruik. * Nieuwe focusflitsers (camera´s die telefoongebruik herkennen) zijn verantwoordelijk voor 30% van alle overtredingen die worden vastgesteld. (NOS.nl  * De boete voor vasthouden van een telefoon in de auto is €440, op de fiets €170, (Metronieuws.nl)  Deze stijging komt niet alleen door meer handhaving, maar ook doordat steeds meer mensen hun telefoon blijven gebruiken in het verkeer.

Ook fietsers en voetgangers zijn kwetsbaar

Het probleem beperkt zich niet tot autmobilisten:  * Fietsers die appen reageren trager, slingeren meer en missen verkeerssignalen.  * Wandelaars die op hun scherm kijken, missen verkeer bij oversteken - een groeiende oorzaak van bijna-ongelukken in steden (dit blijkt uit verkeersobservaties, hoewel exacte cijfers per stad verschillen). De kwetsbaarheid is groter omdat fietsers en voetgangers geen bescherming hebben. Een fout van één seconde kan al genoeg zijn.

"De Verbinding is Verbroken"

Een vlieg in de steel.  Een telefoon in het net. Twee bronnen van geluid- één van natuur, één van gewoonte.  De mepper wacht, niet om te slaan, maar om stilte terug te brengen.  Het scherm zoemt, de vlieg zoemt, en ergens daartussen verliezen we het luisteren.  Een maand zonder apparaten - een maand om weer te horen hoe stilte klinkt.

Onbegrijpelijk is het, en erover nadenken maakt het nog onbegrijpelijker: dat wij leven.

Misschien is het een gunst, een stille schenking die niemand heeft gevraagd maar iedereen ontvangt. 

Want leven is geen bezit. Het is een kunstwerk in bruikleen, een vorm die ons wordt toevertrouwd zonder handleiding, zonder garantie, zonder te weten hoe lang het bij ons blijft.

En toch proberen wij het te begrijpen, alsof inzicht ons zou beschermen tegen de breekbaarheid van het bestaan.

Maar misschien is dat de ware kunst: niet begrijpen, maar bewonen. Niet vasthouden, maar dragen. Niet bezitten, maar danken voor wat slechts even door onze handen gaat.